31 tháng 3, 2011

Đột phá mới trong điều trị bệnh tâm thần phân liệt

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:46

Một loại thuốc dùng để chữa trị bệnh tâm thần phân liệt (schizophrenia) vừa mới ra đời và nó được xem là một bước ngoặt của ngành dược học trong hơn một thập kỷ qua. Loại thuốc này tỏ ra rất hiệu nghiệm không chỉ trong thử nghiệm lâm sàng mà còn trong các ca điều trị y dược phổ biến. Nó rất ưu việt và ít có phản ứng phụ.

Không giống như các loại thuốc chống rối loạn tinh thần hiện có ngăn cản sự hoạt động tự nhiên của một chất hoá học gọi là dopamine, loại thuốc mới này tác dụng lên một chất hoá học khác cũng có chức năng truyền tín hiệu giữa các tế bào thần kinh gọi là glutamate.

Dopamine là một chất hoá học truyền tín hiệu giữa các tế bào thần kinh trong não, chủ yếu tham gia điều khiển suy nghĩ, tình cảm, hành vi và tri giác.

Cho đến nay, thế giới chỉ mới có loại thuốc hạn chế các triệu chứng nặng nhưng lại gây ra tác dụng phụ ở cơ quan thụ cảm dopamine.

Trong cuộc thử nghiệm lâm sàng, một nhóm nghiên cứu dưới sự chỉ đạo của nhà khoa học Sandeep Patil đã phân phát loại thuốc mới có tên là LY2140023 cho 97 bệnh nhân, đồng thời các nhóm đối chứng được cho uống thuốc trấn an hay olanzipine, một loại thuốc thường được kê đơn để chống rối loạn tinh thần.

Sự khác nhau giữa não bình thường và não bị tâm thần phân liệt ở nam và nữ (Trái: não thường, phải: não bị tâm thần phân liệt, trên: não của nam giới, dưới: não của nữ giới) - (Ảnh: Schizophrenia.com)

Theo nghiên cứu được công bố trên tờ Nature Science Sunday của Anh, phương thuốc mới này cũng gây ra ít phản ứng phụ không mong muốn. LY2140023 đã tỏ ra có hiệu quả tương đương với olanzipine trong việc điều trị các triệu chứng dương tính như các ảo giác cũng như các triệu chứng âm tính như tình trạng trầm lặng, vô cảm, sống thu mình.

Điều đáng chú ý là loại thuốc này tránh được các tác dụng phụ của các loại thuốc tác động vào dopamine như tăng cân, tăng các chất béo trong máu gọi là triglycerides, periodontitis và chứng viêm lợi.

Những chất hoá học này trong não bị mất cân bằng gây nên các triệu chứng thương tổn của căn bệnh tâm thần phân liệt như ảo giác, ảo tưởng, hay bị suy yếu trầm trọng khả năng bộc lộ cảm xúc. Ngoài ra, các nhân tố môi trường cũng có tác động trong quá trình phát sinh căn bệnh này.

Người bệnh thường nghe thấy tiếng người nói vang vọng trong đầu và cho rằng người khác đang đọc được suy nghĩ và điều khiển tư tưởng của họ, theo dõi, ám hại họ hay tin rằng mình bị mắc bệnh nguy hiểm, mang trọng tội hoặc nhìn thấy những điều người khác không thấy mà thực ra tất cả đều không có thực.

Hình minh hoạ người bị tâm thần phân liệt (Ảnh: Treklens.com)

Điều này khiến cho người bệnh sợ hãi, bị kích động mạnh, đập phá, hò hét vô cớ hay trở nên trầm lặng, lạnh lùng, vô cảm, sống thu mình, tránh tiếp xúc ngay cả với người thân.

Trong hàng thập kỷ qua, các nhà khoa học đã khả nghi sự sai sót trong việc truyền tín hiệu giữa các tế bào thần kinh của glutamate có liên quan tới bệnh tâm thần phân liệt nhưng cho tới bây giờ họ vẫn chưa tìm ra cơ chế hoạt động của nó chính xác là như thế nào.

Các nhà nghiên cứu cũng cảnh báo rằng đây mới chỉ là một nghiên cứu cho thấy tính khả thi và triển vọng của loại thuốc mới trong việc điều trị bệnh tâm thần phân liệt, hiện vẫn còn cần thử nghiệm LY2140023 so với các loại thuốc khác sâu sát hơn và trong thời gian dài hơn.

Theo Tổ chức y tế thế giới (WHO), hiện vẫn chưa có thuốc chữa trị căn bệnh này ở mức mạn tính. Bệnh mạn này ảnh hưởng đến cuộc sống của 1/250 người, phát sinh ở nam giới cuối thời thanh thiếu niên và ở những năm đầu của độ tuổi 20, còn ở phụ nữ thì nó xảy ra muộn hơn 10 tuổi.

Còn ở Việt Nam, theo thông tin trên website Thông tin y dược Việt Nam, số người Việt Nam bị mắc bệnh tâm thần phân liệt chiếm tỷ lệ từ 0,3-1% dân số.

_______________________________________________________________

Bạn từng có vấn đề về sức khỏe như Huyết áp, tiểu đường, tim mạch, sỏi thận – sỏi mật, gút, viêm loét, thần kinh tọa, tai biến, ung thư …

Bạn từng mệt mỏi vì điều trị tại các Chuyên khoa- Bệnh viện lớn, Tốn rất nhiều tiền, dùng thuốc Đông – Tây Y nhưng kết quả vẫn không được như mong đợi.

Hãy một lần thử với dòng sản phẩm NONI JUICE của tập đoàn Quốc Tế TAHITIAN NONI INTERNATIONAL của Mỹ.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ BẠN CÓ MỘT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO VÀ KHÔNG BAO GIỜ CÒN PHẢI LO LẮNG VỀ BỆNH TẬT CỦA MÌNH NỮA – SẢN PHẨM NONI JUICE CỦA TẬP ĐOÀN QUỐC TẾ TAHITIAN NONI SẼ GIÚP ĐƯỢC CHO BẠN. Mời vào xem ngay: http://www.BiQuyetSucKhoeTuyetHao.com

30 tháng 3, 2011

Tỉ lệ đột biến hiếm thấy tăng gấp 3 đến 4 lần ở bệnh tâm thần phân liệt

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:42

Nhóm các nhà nghiên cứu tại đại học Washington và phòng thí nghiệm Cold Spring Harbor đã khám phá ra một số lỗi trong di truyền học, điều này có thể làm sáng tỏ nguyên nhân của bệnh tâm thần phân liệt. Các nhà khoa học tìm thấy rằng tỉ lệ đoạn bị mất và nhân đôi trên ADN xảy ra thường xuyên hơn ở những người bị rối loạn tâm thần, và rất nhiều những lỗi đó xuất hiện ở gen có liên quan đến sự phát triển của não và các chức năng thần kinh.

Khoảng 1 % dân số thế giới nhiễm bệnh tâm thần phân liệt - một tình trạng rối loạn tâm thần gây suy nhược. Những người nhiễm bệnh tâm thần phân liệt bị ảo giác, hoang tưởng, rối loạn tư duy, và thường có biểu hiện bất thường hoặc kỳ quái. Căn bệnh này có tác động lớn đến hoạt động xã hội và nghề nghiệp, đồng thời tiêu tốn một khoản chi phí y tế khổng lồ.

Nhóm những nhà điều tra, chỉ đạo bởi Tom Walsh, Jon McClellan, và Mary-Claire King tại UW, và Shane McCarthy và Jonathan Sebat tại Cold Spring Harbor, đã xác định liệu những lỗi di truyền học, bao gồm sự mất và nhân đôi ADN hiếm thấy, có góp phần vào sự hình thành bệnh tâm thần phân liệt hay không. Những kết quả tìm thấy được tái tạo lại bởi một nhóm nghiên cứu tại Hội đồng quốc gia về sức khỏe thần kinh, đăng tải trên tạp chí Science trực tuyến số ra ngày 27 tháng 3.

Một số đoạn mất và nhân đôi là bình thường và có thể tìm thấy ở bất cứ ai. Các nhà nghiên cứu tìm hiểu những đột biến như thế được tìm thấy ở những người có bệnh, và so sánh chúng với những đột biến ở người khỏe mạnh. Họ đưa ra lý thuyết rằng, những đột biến hiếm gặp chỉ tìm thấy ở người bị bệnh tâm thần phân liệt có thể phá vỡ các gen liên quan đến chức năng của não; và vì vậy có thể gây nên bệnh tâm thần phân liệt.

Trong bước tiến chính để giải quyết những vấn đề khó hiểu về tâm thần phân liệt, các nhà nghiên cứu đã tìm ra rằng tỉ lệ đoạn bị mất và nhân đôi trên ADN xảy ra thường xuyên hơn ở những người bị rối loạn tâm thần, và rất nhiều những lỗi đó xuất hiện ở gen có liên quan đến sự phát triển của não và các chức năng thần kinh. (Ảnh: iStockphoto/Kiyoshi Takahase Segundo)

Nghiên cứu sử dụng ADN của 150 bệnh nhân tâm thần phân liệt và 268 người khỏe mạnh. Cuộc điều tra cho thấy sự mất hoặc nhân đôi gen hiếm gặp trên 15% những người bị tâm thần phân liệt, so với 5 % ở những người khỏe mạnh. Tỉ lệ này thậm chí còn cao hơn ở những bệnh nhân mà bệnh tâm thần phân liệt bộc lộ ở độ tuổi trẻ hơn, 20 % trong số bệnh nhân trên có những đột biến hiếm gặp.

Kết quả tìm thấy được tái hiện bởi nhóm nghiên cứu thứ hai do Anjene Addington và Judith Rapoport thuộc hội đồng quốc gia về sức khỏe thần kinh chỉ đạo. Họ đã tìm thấy tỉ lệ mất hoặc nhân đôi hiếm gặp cao hơn ở những bệnh nhân bị tâm thần phân liệt trước 12 tuổi, một dạng rối loạn hiếm và rất dữ dội.

Những kết quả đó cho biết bệnh tâm thần phân liệt là do nhiều loại đột biến khác nhau ở những gen khác nhau, mỗi đột biến dẫn đến sự phá vỡ những quá trình quan trọng trong sự phát triển não. Khi đã tìm thấy một đột biến gây ra loại bệnh này, những đột biến khác cũng có thể được tìm thấy ở cùng một loại gen trên bệnh nhân khác.

Vì vậy, trong đa số các trường hợp của bệnh tâm thần phân liệt, nguyên nhân di truyền học là khác nhau. Quan sát này có ý nghĩa quan trọng đối với việc nghiên cứu tâm thần phân liệt. Hiện nay, hầu hết các nghiên cứu về di truyền đều xem xét những đột biến tương tự nhau ở nhiều bệnh nhân. Phương pháp trên sẽ không có tác dụng nếu hầu hết các bệnh nhân có đột biến gây bệnh khác nhau.

Nhưng may thay, một số công nghệ di truyền sẵn có cho phép các nhà nghiên cứu tìm hiểu những đột biến hiếm gặp ở người bị rối loạn. Khi những công nghệ được cải tiến, chúng ta sẽ có khả năng phát hiện ra các loại đột biến khác gây ra căn bệnh này. Và cuối cùng, sự nhận biết các gen bị phá vỡ ở người bị tâm thần phân liệt sẽ là tiền đề cho sự phát triển của các phương pháp chữa trị mới.

Nhóm nghiên cứu bao gồm nhiều nhà khoa học đến từ các học viện khác nhau, bao gồm Evan Eichler và đồng nghiệp thuộc đại học Washington, và các điều tra viên thuộc đại học bang New York tại Stony Brook, Trung tâm y tế tại Cleveland, đại học North Carolina, đại học California Los Angeles, Hội đồng ung thư quốc gia, và Hội đồng quốc gia về lão hóa.

Nghiên cứu nhận được tài trợ từ rất nhiều quỹ và cơ quan, bao gồm Quỹ Forrest C. và Frances H. Lattner, NARSAD, quỹ Simons, tổ chức nghiên cứu y tế Stanley, Hội đồng y tế Howard Hughes, Hội đồng quốc gia về lão hóa, Hội đồng quốc gia về sức khỏe thần kinh, và chi nhánh về sức khỏe thần kinh thuộc ban xã hội và sức khỏe bang Washington.

_________________________________________________________________

29 tháng 3, 2011

Con người phải trả giá vì có bộ não lớn

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:39

Biến đổi trao đổi chất chịu trách nhiệm đối với quá trình tiến hóa khả năng nhận thức độc đáo của chúng ta chỉ ra rằng bộ não có lẽ đã bị đẩy tới giới hạn khả năng của nó. Nghiên cứu được công bố trên tờ Genome Biology đã tăng thêm sức nặng cho giả thuyết cho rằng bệnh tâm thần phân liệt chính là phó phẩm tai hại của quá trình tiến hóa của bộ não con người.

Philipp Khaitovich thuộc Viện nhân loại học tiến hóa Max – Planck và chi nhanh Thượng Hải của Học viện khoa học Trung Quốc đã chỉ đạo một nhóm các nhà nghiên cứu thuộc Cambridge, Leipzig và Thượng Hải. Họ đã nghiên cứu bộ não của những người khỏe mạnh và những người mắc chứng tâm thần phân liệt sau đó so sánh bộ não của họ với não khỉ nâu và tinh tinh. Khaitovich giải thích các nhà nghiên cứu tìm kiếm sự khác biệt trong biểu hiện gen cũng như nồng độ các chất chuyển hóa, cũng như “cơ chế phân tử phát hiện thấy tham gia vào quá trình tiến hóa khả năng nhận thức của con người bằng cách kết hợp dữ liệu sinh học từ hai hướng nghiên cứu là tiến hóa và y học”.

Bệnh tâm thần phân liệt là phó phẩm của quá trình tiến hóa của bộ não con người. (Ảnh: downbeast)

Ý kiến cho rằng các bệnh thần kinh nhất định là phó phẩm của hiện tượng tăng khả năng chuyển hóa cũng như kích cỡ não xảy ra trong quá trình tiến hóa của con người trước đây đã từng được đưa ra. Nhưng trong nghiên cứu mới này các tác giả đã sử dụng phương pháp kỹ thuật mới để đưa giả thuyết trên vào thực nghiệm.

Họ đã xác định được biến đổi phân tử xảy ra trong quá trình tiến hóa của con người đồng thời tính toán cân nhắc các biến đổi phân tử quan sát được ở chứng bệnh tâm thần phân liệt – một chứng bệnh rối loạn tâm thần được cho là ảnh hưởng đến chức năng nhận thức như khả năng ngôn ngữ và các mối quan hệ xã hội phức tạp. Họ phát hiện ra rằng mức độ biểu hiện của nhiều gen cũng như các chất chuyển hóa biến đổi ở trường hợp mắc bệnh tâm thần phân liệt, đặc biệt là những người có liên quan đến trao đổi năng lượng cũng biến đổi nhanh chóng trong quá trình tiến hóa. Theo Khaitovich, “nghiên cứu mới cho thấy bệnh tâm thần phân biệt là sản phẩm phụ của việc tăng nhu cầu trao đổi chất trong quá trình tiến hóa của con người”.

Các tác giả kết luận rằng nghiên cứu đã lót đường cho rất nhiều nghiên cứu chi tiết khác. “Não của chúng ta rất đặc biệt so với tất cả các loài về nhu cầu trao đổi chất khổng lồ của nó. Nếu chúng ta có thể giải thích bằng cách nào não của chúng ta duy trì được dòng chảy trao đổi chất dữ dội, chúng ta sẽ có cơ hội tốt để tìm hiểu não hoạt động như thế nào cũng như tại sao đôi khi nó lại ngừng trệ”.

______________________________________________________________

28 tháng 3, 2011

Khỏi bệnh tâm thần hoang tưởng nhờ... mổ

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:34

Lần đầu tiên ở VN, một bệnh nhân bị rối loạn tâm thần thể hoang tưởng đã được y học can thiệp thành công bằng ca mổ, điều còn mới mẻ ngay với cả thế giới.

Kỳ tích này vừa được các bác sĩ Khoa Ngoại - Thần kinh - Cột sống, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Bình Định lập nên.

Người được phẫu thuật thành công là anh Hoan, 28 tuổi, ở phường Linh Chiểu, quận Thủ Đức, TP HCM. Hiện anh đã hồi phục sức khoẻ, tinh thần ổn định, ăn uống, sinh hoạt bình thường và quan trọng nhất là đã hết… hoang tưởng.

Theo bác sĩ Đào Văn Nhân, Phó trưởng Khoa Ngoại Thần kinh - Cột sống, Bệnh viện đa khoa tỉnh Bình Định, hoang tưởng là một trong rất nhiều thể của bệnh rối loạn tâm thần. Người bệnh thường có những biểu hiện như đăm chiêu, khẩn trương, lo lắng vu vơ lạ thường…

Cũng theo bác sĩ Nhân, phẫu thuật thần kinh chấn thương và thần kinh bệnh lý đã phát triển từ lâu, nhưng phẫu thuật thần kinh chức năng như trong trường hợp này ngay cả trên thế giới cũng chỉ mới bắt đầu được nghiên cứu, phát triển.

Anh Hoan đang nói chuyện vui vẻ với người thân sau ca mổ 3 ngày. Ảnh: Kiều Mi.

Các triệu chứng của bệnh hoang tưởng lần lượt xuất hiện với Hoan từ ngày 30/4/2002 khi đang học năm hai, Trường Đại học Hàng hải, bà Xuân, mẹ của anh nhớ lại. Lúc đầu, Hoan chỉ bị đau đầu, gia đình cứ nghĩ con bị viêm xoang nên chỉ dùng thuốc trị viêm xoang. Tuy nhiên, bệnh ngày một nặng. Hoan bắt đầu có những biểu hiện ít ngủ, mặt buồn rầu, đăm chiêu khó hiểu.

Sau đó, Hoan bắt đầu có những lời nói rất không bình thường. Lúc thì cậu nghĩ mình là lãnh đạo, từ giọng nói đến điệu bộ cũng hết sức trang trọng trông rất buồn cười, lúc lại lo sợ kẻ nào đó rình rập định ám sát mình. Thậm chí có lúc Hoan còn đòi bố mẹ đuổi hết người giúp việc trong nhà vì sợ họ… ám sát.

“Có bệnh thì vái tứ phương”, cha mẹ Hoan đã lặn lội đưa con chạy chữa khắp nơi, ngay cả ra nước ngoài, nhưng bệnh vẫn không hề thuyên giảm.

Điều mà ông Lâm, bố của Hoan buồn nhất là con đường học vấn của con trai dang dở. Ông cho biết, trước khi bị bệnh, Hoan học rất giỏi. Năm 2000 thi đậu 2 trường đại học, sau đó cậu quyết định chọn trường Hàng hải. Trong quá trình học, Hoan cũng luôn là sinh viên có hạnh kiểm và học lực tốt. Thế mà đùng một cái lại ngã bệnh.

Khi bệnh bắt đầu nặng, Hoan bỗng nhiên rất thích tiền. Lâu lâu lại đòi bố mở két cho xem tiền và có vẻ rất thích thú. Hoan cũng rất sĩ diện và tự cao khi đòi bằng được cha mẹ mua cho một ngôi nhà đứng tên mình và cắt khẩu nhập về ngôi nhà này. Hoan còn đòi bố cho “làm việc” ở công ty gia đình để hàng tháng nhận lương chứ không muốn xin tiền bố mẹ…

Sau nhiều năm chữa trị bất thành, cơ hội trở lại bình thường với Hoan đã đến khi gia đình tiếp xúc với Bệnh viện đa khoa Bình Định. Để thực hiện thành công ca mổ kéo dài 4 tiếng này là cả một quá trình chuẩn bị hết sức công phu của các bác sĩ.

Các bác sĩ tiến hành ca mổ cho Hoan tại Bệnh viện Đa khoa Bình Định. Ảnh: Kiều Mi.

Bác sĩ Đào Văn Nhân, một trong 5 thành viên của kíp mổ cho biết, đây là một ca phức tạp vì vị trí cấu trúc giải phẫu rất khó.

"Trước khi mổ, chúng tôi phải tiến hành đồng thời chụp CT và chụp MRI, để vận dụng điểm mạnh của mỗi loại. Sau đó “trộn” 2 kết quả lại với nhau, dùng hệ thống định vị để chọn điểm vào (vị trí để mổ). Có như thế mới tránh được tổn thương não, tránh gây ra các biến chứng sau khi phẩu thuật cho bệnh nhân".

Ba ngày sau khi được phẫu thuật, Hoan trông rất lanh lợi, cười nói vui vẻ khi được mọi người hỏi chuyện. Anh còn hát cho một vài bài mà mình yêu thích và nhớ được cả tên những bài hát này.

Tiến sĩ Phạm Tỵ, Giám đốc bệnh viện, người trực tiếp thực hiện ca mổ đầu tiên này không giấu tự hào: "Từ trước đến nay, chưa có bệnh viện cấp 1 nào ở nước ta mổ thành công đối với các bệnh nhân tâm thần, nhưng tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Bình Định đã mổ thành công 3 trường hợp và đây là trường hợp đầu tiên bệnh nhân bị tâm thần ở thể hoang tưởng".

Tiến sĩ Tỵ cũng khẳng định các dạng bệnh thần kinh, ngay cả thần kinh chức năng, hoàn toàn có thể mổ thành công, giúp bệnh nhân hòa nhập cộng đồng. Thành công trên đã mở ra một triển vọng mới cho những bệnh nhân tâm thần khác.

_____________________________________________________

27 tháng 3, 2011

Gene - tác nhân gây bệnh tâm thần phân liệt

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:29

Từ lâu nay, các nhà nghiên cứu y học đã tranh cãi khá nhiều về nguyên nhân dẫn đến căn bệnh tâm thần phân liệt, tên khoa học là Schizophrene.

Theo thống kê, 100 người thì có 1 người mắc phải căn bệnh này, với những triệu chứng không ổn định, đặc trưng bởi những rối loạn trầm trọng của hành vi và tư duy, chẳng hạn như ảo giác, hoang tưởng, suy diễn, sống khép kín...

Căn bệnh này thường thể hiện rõ vào khoảng cuối thời kỳ thiếu niên hoặc đầu thời kỳ trưởng thành.

Trước đây, người ta cho rằng căn bệnh này xuất phát từ những rối loạn quan hệ giữa cha mẹ và con cái, mặc dù nhà tâm lý học người Đức Sigmind Freud đã thận trọng không quá lưu ý đến điều đó.

Mới đây, giới khoa học đã tiến hành 3 công trình nghiên cứu quốc tế dựa trên một số lượng bệnh nhân rất lớn. Các công trình nghiên cứu này đã xác nhận tầm quan trọng của các yếu tố di truyền trong quá trình hình thành căn bệnh.

Một sơ đồ phức tạp

Hai công trình nghiên cứu đầu đăng trên tạp chí Nature, lần lượt thực hiện trên 1.433 và 3.391 bệnh nhân rồi đem so sánh kế quả với số lượng tương tự những người đối chứng khoẻ mạnh.

Có rất nhiều gene được cho là có vai trò quan trọng trong bệnh tâm thần phân liệt. (Ảnh: Internet)

Trong hai tài liệu xuất bản này, các nhà nghiên cứu nhận thấy có sự rối loạn trong bộ gene ở những người bị bệnh tâm thần phân liệt so với những người đối chứng. Sự rối loạn này thể hiện bằng việc các gene bị đánh bật ra hoặc bị phá hỏng ở trên nhiễm sắc thể.

Công trình nghiên cứu thứ ba, được đăng trên Nature Geneetics, được thực hiện bởi một nhóm các nhà nghiên cứu quốc tế, đã so sánh "các chữ cái" của bộ gene của 479 bệnh nhân với "các chữ cái" của 2.997 người đối chứng.

Họ phát hiện hiện tượng khuyết gene hoặc sự sao chép của các DNA rất dễ nhận thấy ở những bệnh nhân tâm thần phân liệt.

Chúng ta có thể hình dung, DNA của con người giống như một chuỗi rất nhiều các ký tự (khoảng 3 tỷ), đôi khi các ký tự này sắp xếp lại thành các từ- đó chính là các gene. Những biến thể gene mới phát hiện đã loại bỏ mất khoảng từ 500 nghìn đến khoảng hai triệu ký tự DNA nói trên.

Giáo sư - nhà di truyền học Daniel Cohen, một trong những người đầu tiên đã thiết lập bản đồ của bộ gene đã giải thích rằng: "Tác động di truyền trong bệnh tâm thần phân liệt đã rõ ràng từ nhiều năm qua. Tuy nhiên, sơ đồ di truyền của căn bệnh này có vẻ rất phức tạp. Có lẽ sơ đồ này bao gồm hơn 100 gene và những chỗ phối hợp khác nhau giữa các gene. Đến nay, mới chỉ khoảng 15 gene được cho là liên quan tới bệnh này. Chúng ta cần phải tiến hành thêm nhiều công trình phân tích khác để phát hiện thêm".

Lợi ích của những công trình này không chỉ nhằm phục vụ cho việc nghiên cứu KH.

Theo Giáo sư Daniel Cohen: "Càng nhiều các gene gây bênh được nhận diện thì các nhà nghiên cứu càng có khả năng mở rộng các hướng để tìm kiếm những hệ thống protein bị rối loạn ở các bệnh nhân. Từ đó mà chúng ta có thể sẽ điều chỉnh và tìm ra những biện pháp điều trị mới cho căn bệnh này."

Theo các nhà khoa học, những yếu tố môi trường liên quan đến bệnh tâm thần phân liệt vẫn cần phải tìm hiểu thêm.

Chẳng hạn như khi một trẻ sinh đôi bị bệnh tâm thần phân liệt, thì đứa em hoặc anh của nó có khoảng 50% nguy cơ mắc bệnh. Điều đó chỉ rõ ràng các gene, tuy có một tác dụng quan trọng, nhưng không phải là nguyên nhân duy nhất gây ra bệnh.

Vai trò của các virus, bệnh cúm ở người mẹ trong lúc đang mang thai, các yếu tố tâm lý... cũng được nêu ra nhưng không có bằng chứng cụ thể.

______________________________________________________________

26 tháng 3, 2011

Phát hiện gen gây nguy cơ mắc bệnh tâm thần phân liệt

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:21

Nhóm các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra một đoạn gen gây nguy cơ mắc bệnh Tâm Thần Phân Liệt, cùng khả năng đột biến của đoạn gen này, thông qua các kĩ thuật phân tích bộ gen và sao chép độc lập.

Dẫn đầu nhóm nghiên cứu là Tiến sĩ Xiangning Chen và Tiến sĩ Kenneth S. Kendler, hai chuyên gia Tâm thần học tại Đại học Virginia Commonwealth và Viện Khoa học Hành vi Virginia. Kết quả nghiên cứu được báo cáo trong ấn bản tháng 9 của tạp chí Molecular Psychiatry.

Trong những năm gần đây, các nhà khoa học đã sử dụng kĩ thuật phân tích bộ gen để xác định những đoạn gen có khả năng gây những bệnh phổ biến như Đái Tháo Đường, Ung thư phổi, bệnh Parkinson, Viêm khớp dạng thấp và Lupus đỏ hệ thống. Tuy nhiên đối với công tác nghiên cứu gen gây bệnh Tâm thần phân liệt vẫn chưa có những thành công như vậy.

Theo tiến sĩ Chen, một trong những nguyên nhân đó là bệnh Tâm thần phân liệt do rất nhiều đoạn gene chi phối và ảnh hưởng của mỗi đoạn gen lên bệnh lại tương đối nhỏ. Vì lẽ đó, các kết quả thu được từ những mẫu nghiên cứu đơn lẻ từng gen hay bị thay đổi.

Tiến sĩ Chen cho biết để thu thập những dữ liệu tin cậy, nhóm nghiên cứu phải đánh giá kết quả của rất nhiều mẫu riêng biệt. Nhóm đã đem đối chiếu kết quả từ hai cơ sở dữ liệu gen lớn, sau đó chọn ra những “ứng cử viên” có khả năng nhất. Con số những “ứng cử viên” được chọn ra cũng vượt hơn 20 đoạn gen.

Theo Chen, đây là một trong những cuộc nghiên cứu về gen lớn nhất từ trước đến nay cho bệnh Tâm thần phân liệt, nó quy tụ hơn 33.000 người tham gia, cuối cùng đã xác định được đoạn gene có khả năng nhất là CMYA5 (cardiomyopathy associated 5). Chức năng cụ thể của đoạn gene này hiện chưa được sáng tỏ.

Chen nói: “Cho dù vẫn chưa rõ những ứng dụng của nghiên cứu này sẽ ra sao đối với việc điều trị và chăm sóc bệnh nhân, nhưng phải thừa nhận rằng kết quả công trình đã chỉ ra cho chúng ta mục tiêu nghiên cứu mới trong tương lai và phương pháp thực sự hữu dụng trong việc tìm ra những gen gây bệnh khác nữa. Đây là một trong những kết luận chắc chắn nhất từng được công bố”.

Cuộc nghiên cứu được tài trợ bởi Viện Nghiên cứu Y học Stanley và Tổ chức Nghiên cứu Tâm thần phân liệt và Trầm Cảm và Viện Tâm thần học Quốc Gia Hoa Kì.

_________________________________________________________________

25 tháng 3, 2011

Cẩn trọng với bệnh "tâm thần hiện đại' do đô thị hóa

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:15

Toàn cầu hóa và đô thị hóa là nguyên hàng đầu khiến số người mắc phải các chứng bệnh “tâm thần hiện đại” như trầm cảm, căng thẳng, rối loạn tâm lý... ngày càng gia tăng. Riêng ở VN đã có 20% dân số mắc.

Từ ngày 25 đến 27/11, tại TP Huế diễn ra hội thảo “Vấn đề toàn cầu hóa, thành thị hóa và sức khỏe tâm thần” với sự tham dự của các chuyên gia sức khỏe đến từ các trường đại học hàng đầu của Việt Nam và các nước Đức, Australia, Mỹ... Theo các báo cáo, vấn đề đô thị hóa, thành thị hóa với nền kinh tế và văn hóa công nghiệp đang tác động tiêu cực đến nhiều mặt của cuộc sống con người, nhất là vấn đề sức khỏe. Đây là nguyên hàng đầu khiến số người mắc phải các chứng bệnh như trầm cảm, căng thẳng, rối loạn tâm lý... ngày càng gia tăng. Riêng ở Việt Nam, hiện có khoảng 20% dân số mắc các chứng bệnh “tâm thần hiện đại” này do cơn lốc đô thị hóa. Tại hội thảo, các chuyên gia đã đề cập đến các lĩnh vực như: diện mạo văn hóa của việc phòng bệnh và can thiệp về sức khỏe tâm thần; gia đình trong quá trình thành thị hóa liên quan đến sức khỏe tâm thần của con người; các giải pháp cải tiến nghiên cứu về biến đổi văn hóa và xúc tiến đào tạo về sức khỏe tâm thần toàn cầu… Qua đó, những kiến thức và kinh nghiệm trong việc nhận biết và điều trị các chứng bệnh “tâm thần hiện đại” đã được các chuyên gia, các quốc gia chia sẻ với nhau.

____________________________________________________________

24 tháng 3, 2011

90% ca tâm thần phân liệt là do rượu

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:08

90% các ca nhập viện tại Bệnh viện tâm thần TP.HCM từ 30 đến mồng 5 Tết là do uống nhiều rượu, bia, hút thuốc lá, mất ngủ...

Theo BS Vũ Kim Hoàn, Phó phòng kế hoạch tổng hợp, Bệnh viện tâm thần TP.HCM, từ 30 đến mồng 5 Tết, bệnh viện đã tiếp nhận 72 ca đến khám và điều trị. Trong đó, có 18 ca phải nhập viện.

"90% các ca nhập viện mắc chứng tâm thần phân liệt do trong các ngày Tết, bệnh nhân dùng nhiều các chất kích thích như rượu, cà phê, thuốc lá hoặc trầm cảm, thức khuya", BS Hoàn thông tin thêm.

Các bệnh nhân đến khám tại BV Tâm thần TP.HCM sáng mồng 6 Tết.

Ngoài ra, còn có 14 ca mắc chứng rối loạn tâm thần do rượu. Theo BS Hoàn, đây là những bệnh nhân có tiền sử nghiện rượu.

BS Hoàn khuyến cáo, thông thường thuốc dành cho bệnh nhân tâm thần không được uống chung với bia, rượu, cà phê... Trong dịp Tết, nhiều bệnh nhân về nghỉ Tết lại không kiêng cữ nên bệnh tái phát và trầm trọng thêm.

__________________________________________________________________

23 tháng 3, 2011

Con trai bị lạm dụng tình dục rất dễ bị rối loạn tâm thần

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 15:00

Lẽ thường, người ta nghĩ bé gái là đối tượng dễ bị lạm dụng tình dục. Nhưng, vào thời đại hiện nay, bé trai cũng có thể trở thành nạn nhân. Tùy diễn tiến, bé trai có thể trở thành một kẻ ghét phụ nữ, hoặc rối loạn tâm thần.

Do vậy, một bé gái ở độ tuổi dậy thì (13 - 17 tuổi), những kiến thức cơ bản về giới tính được các bà mẹ trang bị kỹ càng, trong khi đó, các bé trai ở độ tuổi đó, những vấn đề về giới tính, tình dục gần như không biết gì.

Phòng khám Nam khoa - BV ĐH Y Dược TP.HCM thỉnh thoảng tiếp nhận một vài ca bệnh nhân nam bị rối loạn tâm lý, ghét phụ nữ. Từ bé, những bệnh nhân nam này đã từng bị lạm dụng tình dục hoặc ám ảnh do quan hệ tình dục không an toàn.

Nam giới không phải là phái mạnh!

Những bé nam cũng dễ bị lạm dụng dẫn đến bị tổn thương về thể chất và tinh thần

Cậu bé Lê T. T.(14 tuổi). Đó là cậu bé thư sinh, trắng trẻo. T. học nội trú từ cấp 2 lên cấp 3. Càng ngày, T. càng khép kín mình, lo âu, sợ hãi, kết quả học tập ngày càng sa sút... Cho đến một hôm, cha mẹ T. phát hoảng khi thấy một vài vết bầm ở những chỗ kín trên người con trai mình.

"Cho đến hôm rồi đưa con đến tư vấn tại Phòng khám Nam khoa, chúng tôi bàng hoàng khi nghe cháu tâm sự. Ngay từ những năm lớp 8, cháu đã bị một anh lớp lớn hơn cũng ở trong ký túc xá lạm dụng, mà cháu không hề hay biết gì," Mẹ của T. bật khóc.

Hay một trường hợp khác, chàng thanh niên Phạm N. H. (20 tuổi, Quận 5 - TP.HCM), bỗng dưng chán ghét con gái đến nỗi phải tìm đến tư vấn ở các bác sĩ nam khoa. Khai thác tiền sử, chàng thanh niên này thành thật kể

"Trước đây cháu bình thường lắm. Hồi học 12, cháu cũng có một cô bạn gái dễ thương lắm. Đến bữa tiệc mừng nhau đậu đại học, bọn cháu cùng một số đàn anh kéo nhau đi mát-xa. Lúc đó, cháu uống quá chén, sáng hôm sau thức dậy, cháu cũng không ý thức được điều gì đã xảy ra.

Nhưng ít lâu sau, cháu đi tiểu và cảm thấy rát buốt... Mủ màu vàng chảy ra tại niệu đạo… Đi khám, các bác sĩ bảo cháu đã bị mắc bệnh lậu. Sau thời gian điều trị, cháu ngỡ lành rồi, thì bị đái dắt trở lại... Khó chịu vì phải ra vào viện, cháu luôn bị ám ảnh khi nhìn thấy con gái".

Con trai lớn đi nhậu chung với cha

Cách dọa nạt của cha mẹ chỉ khiến đứa bé trai bị ám ảnh, sợ hãi, không còn làm được gì khác... (Ảnh minh họa: sheknows.com)

Các bác sĩ nam khoa cảnh báo, khi không được trang bị kiến thức, những bé nam cũng dễ bị lạm dụng dẫn đến bị tổn thương về thể chất và tinh thần, thậm chí mắc phải những căn bệnh chết người (HIV/AIDS, viêm gan Siêu vi C...).

"Do không hiểu biết, các bạn trẻ thường quan hệ với bạn gái khi chưa tới 18 tuổi và không biết rằng mình đang phạm tội, hoặc sinh hoạt tình dục không an toàn dẫn đến mang thai ngoài ý muốn," BS. CKI Phạm Nam Việt – Phòng khám Nam khoa, BV ĐH Y Dược TP.HCM, cho biết.

Trong khi đó, giáo dục con trai trong gia đình hiện nay có nhiều sai lầm. Vai trò của người cha hoàn toàn mờ nhạt.

Theo BS. Việt, người cha thường tránh né vì nghĩ chuyện hiển nhiên con trai sẽ biết tất cả mọi chuyện khi lớn lên. Bất cứ chuyện gì xảy ra, con gái sẽ là người tổn thương duy nhất.

Đến năm 12 tuổi, người cha cho rằng con trai mình đã lớn, trưởng thành, nên bắt đầu dắt con đi nhậu, uống cà phê với những người bạn của cha mình. Trong bàn nhậu, người cha khề khà, vỗ vai, bảo con phải cẩn thận với phụ nữ để tránh khỏi bị lừa tình, lừa tiền. "Tiến bộ hơn ", người cha dẫn con đi mátxa chung...

Nhưng tất cả những giáo dục dạng này đều không đem lại lợi ích gì.

Một sai lầm khác trong giáo dục bé trai là quan niệm của mẹ hoặc bà ngoại. Đến tuổi dậy thì, trẻ thường bị mộng tinh hoặc thủ dâm. Khi phát hiện ra chuyện đó, người mẹ dọa con "một giọt tinh trùng bằng 4 lít máu. Mất nhiều tinh trùng quá, cơ thể con sẽ bị suy kiệt và chết."

"Với sự phát triển tâm sinh lý bình thường, mộng tinh có thể xuất hiện 4 - 5 lần/tháng. Nhưng với cách dọa nạt của cha mẹ, đứa bé trai bị ám ảnh, sợ hãi, không còn làm được gì khác," BS. Việt nhận xét.

________________________________________________________

22 tháng 3, 2011

Giận quá mất khôn là bệnh tâm thần

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:48

Nhiều người cho rằng, những hành động "cả giận mất khôn" như ném con xuống đất, giết chết chồng vì ghen tuông... là biểu hiện của bệnh tâm thần. Thế nhưng, các chuyên gia tâm lý lại không cho là như vậy.

Những ngày đầu tháng 4/2010, người dân TP Phan Rang, Ninh Thuận xôn xao bởi câu chuyện một cô giáo hiền lành, mẫu mực bỗng dưng trở thành thủ phạm giết chồng vì ghen tuông.

Trước đó, biết chồng có mối quan hệ bên ngoài vượt quá giới hạn, người vợ đã khuyên nhủ nhiều lần nhưng không được. Ngay sau khi tận mắt bắt gặp chồng đưa đón một phụ nữ khác ngay dưới khu chung cư, không kìm chế được, người vợ đã giết chết người đã từng "má kề môi ấp" với mình.

Vợ không đồng ý quan hệ, quá điên loạn, ông bố đã đập phá đồ đạc trong nhà rồi can tâm ném đứa con mới 1 tháng tuổi xuống nền nhà khiến bé tử vong tại chỗ...Cách đây 3 ngày, câu chuyện đau lòng tương tự cũng xảy ra ở một gia đình khác ở Quãng Ngãi.

BS Trịnh Tất Thắng, Giám đốc Bệnh viện Tâm thần TP. HCM nhận xét: hai câu chuyện trên là những minh chứng điển hình của những hành động mất khôn khi con người rơi vào trạng thái stress căng thẳng do những mẫu thuẫn trước đó không được giải quyết.

Những mâu thuẫn đã tích tụ dày lên qua thời gian, khi có thêm những hình ảnh gây kích động mạnh (như trường hợp cô giáo tận mắt bắt gặp chồng với người phụ nữ khác) sẽ gây nên sang chấn tâm lý, tất yếu sẽ dẫn đến hành động xấu. Với họ, đó chỉ là một cách nhằm thỏa mãn sự tức giận bởi ngay trong lúc đó, họ không ý thức được sự nguy hiểm của việc làm.

"Với những trường hợp này, sau khi hành động xong, họ sẽ tỉnh táo và có thể ăn năn, hối lỗi. Khác với những bệnh nhân tâm thần, họ không ý thức được sự ghét, yêu trong khi gây ra những hành động nguy hiểm và cả ngay sau đó", BS Thắng so sánh.

Khu chung cư, nơi xảy ra án mạng cô giáo giết chết chồng.

Theo Chuyên viên tâm lý Ngô Xuân Điệp, Phó trưởng Khoa Tâm lý, Bệnh viện Nhi đồng 2, TP. HCM, không riêng gì các mối quan hệ phức tạp, ngay cả với những khúc mắc nhỏ nhặt, nếu con người không kiểm soát cảm xúc tốt cũng rất dễ có những hành động mất khôn.

"Người vợ giết chồng là một giáo viên, ông bố ném chết con đi làm thuê, làm mướn. Như vậy, khả năng xử lý streess không phụ thuộc hoàn toàn vào trình độ học vấn", BS Trịnh Tất Thắng cho biết.

Theo ông, có 5 yếu tố chi phối đến cách xử lý ức chế của con người gồm: di truyền về hệ thần kinh (nóng, lạnh, đằm tính...), kinh nghiệm ứng xử, môi trường giáo dục, trình độ học vấn và hoàn cảnh xảy ra xung đột. Những yếu tố này sẽ tạo nên nhân cách con người.

BS Trịnh Tất Thắng khuyên, dù ở lứa tuổi nào, mọi người cũng cần không ngừng trau dồi những kinh nghiệm ứng xử để tránh xảy ra những hành động đáng tiếc.

______________________________________________________________

21 tháng 3, 2011

Bệnh “tâm thần lạ” gia tăng

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:33

Người giàu nghiện ăn cắp vặt, người nghiện vặt tóc mình đến trọc đầu… Bệnh “tâm thần lạ” thật ra chỉ là chứng rối nhiễu hành vi không kiểm soát được bản thân để có hành vi phù hợp trong tình huống người bình thường có thể nhận ra.

Vừa qua, trên một số phương tiện truyền thông đưa thông tin về bệnh tâm thần lạ đang gia tăng. Theo bác sĩ Ngô Thanh Hồi, Giám đốc BV Tâm thần Mai Hương (Hà Nội), trung bình mỗi ngày có khoảng 250 bệnh nhân có dấu hiệu bất thường về thần kinh vào khám. Có nhiều bệnh nhân mắc những chứng thần kinh mà các bác sĩ thường gọi là bệnh tâm thần lạ.

Những “cơn nghiện” chết người
Bệnh nhân NVN (phố Trần Quý Cáp, Hà Nội) mê chơi đồ điện tử và công nghệ cao từ nhỏ. Lớn lên anh ứng dụng đam mê ấy bằng nghề kỹ sư tin học. Gần đây, N. liên tiếp bị công an gọi về hành vi ăn cắp.
Tại cửa hiệu bán điện thoại trên đường Đại Cồ Việt, anh cầm điện thoại của chủ cửa hàng đang dùng đút túi trước sự chứng kiến của nhiều người. Mọi người hô hoán và giải anh đến công an phường.
Lần khác, ở siêu thị điện thoại trên đường Thái Hà, anh vô tư cầm chiếc Nokia 95 bỏ vào túi. Gia đình anh N. giàu có, nhà chẳng thiếu thứ gì. Tất cả điện thoại mà anh N. đã lấy ở nhiều nơi được xếp gọn ở một góc nhà. Khi hỏi lý do tại sao lại ăn cắp, anh N. thủng thẳng nói: “Tự nhiên không thể tự chủ được”. Sau khi đo điện não đồ, bác sĩ kết luận: N. bị mắc chứng bệnh thích ăn cắp.

Người bệnh rối loạn tâm trí tự nhổ tóc của mình. Ảnh minh họa trước và sau khi nhổ

Anh H., chủ quán cà phê kiêm ăn nhanh, nhập viện trong tình trạng đang bị xung động mạnh vì thích đánh bạc. H. có thể ngồi đánh liên tục, thâu đêm suốt sáng. Toàn bộ tài sản lần lượt đội nón ra đi. Anh cầm từ sổ đỏ của gia đình đến chiếc xe mà mình đang đi để tìm được cảm giác thắng bạc.

Bố mẹ hỏi, H. không thèm trả lời. Nhưng chỉ cần bạn bè gọi là H. bừng tỉnh và lao đi chơi. Rồi H. trở về nhà trong tâm trạng mệt rũ, người không một xu. H. vào bệnh viện chưa đầy một giờ mà chân tay luống cuống leo lên hàng rào của bệnh viện tìm cách trốn.

Nguyễn Văn H. (trên phố Bạch Mai) thích… nhổ tóc và không tài nào cưỡng được sự thích thú đó. Việc nhổ tóc cứ tăng dần lên. Chưa đầy một tháng sau, anh phải nhổ cả nhúm tóc ra khỏi da đầu. Cứ thế, đầu anh dần trọc lóc và cứ có sợi tóc nào mọc lên là anh lại nhổ.

Ở chỗ đông người, H. biết việc mình làm là kỳ cục nên phải kiềm chế sở thích bằng cách nắm chặt hai tay vào thành ghế để không đưa tay lên nhổ tóc. Rồi khi ra chỗ vắng, H. lại ngấu nghiến nhổ tóc như người nghiện ma túy đang lên cơn phê.

Chỉ là rối nhiễu hành vi
TS-BS Trần Tuấn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo phát triển cộng đồng (thuộc Liên hiệp Các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam - VUSTA), cho rằng không nên gọi là “bệnh tâm thần lạ”, dễ gây hoang mang trong cộng đồng. Qua những mô tả trên, có thể quy những đối tượng trên thuộc vào nhóm rối nhiễu hành vi, hậu quả của rối nhiễu tâm trí (mental disorders).

Rối nhiễu tâm trí để chỉ nhóm người không kiểm soát được suy nghĩ, không tỉnh thức trong hoàn cảnh, tình huống mà người tâm trí khỏe mạnh dễ dàng nhận ra, phân biệt ra để chọn cho mình hành vi phù hợp.

Vì tâm trí rỗi nhiễu, không kiểm soát được bản thân dẫn đến mất tự chủ, xảy ra hành vi bất thường, lặp đi lặp lại trong hoàn cảnh tương tự dù đã được nhắc nhở, ngăn chặn.

Khi hành vi trên (ăn cắp, đánh bạc, hủy hoại cơ thể như nhổ tóc, gây đau…) lặp đi lặp lại một cách thường xuyên hơn, tạo nên thói quen xấu, từ đó dần hình thành tính cách xấu.

Hậu quả chung là hủy hoại trực tiếp mối quan hệ xã hội của cá nhân đó cùng gia đình, người thân. Khi các mối quan hệ xã hội bị mất dần, tức “vốn xã hội” bị teo tóp, đây là nguyên nhân trực tiếp của nghèo khổ!

________________________________________________________________

20 tháng 3, 2011

Nhiều người mắc bệnh tâm thần mà không biết

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:30

Nói đến bệnh tâm thần, đại đa số nghĩ đó là những người "chập cheng, dở hơi, điên". Tuy nhiên, thực tế có rất nhiều người mắc nhưng chỉ biểu hiện ở dạng trầm cảm thể nhẹ, stress hay rối loạn cảm xúc.

Thông tin được tiến sĩ Trần Tuấn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo Phát triển cộng đồng (thuộc Liên hiệp các hội KH&KT Việt Nam) chia sẻ trong hội thảo phát triển công tác xã hội trong lĩnh vực y tế tổ chức tại Hà Nội, sáng 6/7.

Cũng theo ông Tuấn, thực tế hiểu biết của người dân về sức khỏe
tâm thần rất hạn chế, thậm chí sai lệch ngay cả trong đội ngũ những người làm công tác y tế. Nhiều người nghĩ bệnh nhân tâm thần là những người "đang nằm điều trị trong bệnh viện hoặc ở nhà nhưng phải luôn để mắt đến", "nguy hiểm"...

Tuy nhiên, những người "tâm thần" theo cách hiểu này chỉ chiếm một bộ phận nhỏ, là phần nổi của tảng băng chìm rối nhiễu tâm trí - khái niệm hiện đại của bệnh tâm thần. Còn có những người bị trầm cảm thể nhẹ, stress, rối loạn cảm xúc...

Số điều trị tại các bệnh viện chủ yếu là những người bị tâm thần phân liệt hoặc trầm cảm thể nặng, chiếm không quá 10% tổng số bệnh nhân tâm thần nói chung. Trong khi đó, các nghiên cứu gần đây cho thấy, gánh nặng rỗi nhiễu tâm trí ở mức phổ biến, ở mọi đối tượng, nhất là phụ nữ có thai và nuôi con nhỏ.

Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo phát triển cộng đồng đã tiến hành một khảo sát với 1.000 trẻ 8 tuổi ở 31 xã thuộc 5 tỉnh, thành Lào Cai, Hưng Yên, Đà Nẵng, Phú Yên, Bến Tre, từ năm 2001 đến 2005. Kết quả cho thấy, cứ 10 trẻ thì có 2 em bị rối nhiễu tâm trí.

Một khảo sát khác cũng của trung tâm này trong năm 2008 với nhóm phụ nữ mang thai 3 tháng cuối hoặc mới sinh con trong vòng 2 tháng tại Hà Nội và Hà Nam cho thấy, tỷ lệ chị em bị rỗi nhiễu tâm trí tương ứng với mỗi tỉnh là 22% và 33%.

Kết quả điều tra quốc gia về vị thành niên và thanh niên Việt Nam năm 2008 mới được công bố cho thấy, trong số hơn 10.000 thanh thiếu niên có hơn 73% người từng có cảm giác buồn chán, hơn 4% từng nghĩ đến chuyện tử tử. So với số liệu cuộc điều tra trước đó vào năm 2003, các chuyên gia nhận thấy tỷ lệ thanh thiếu niên trải qua cảm giác buồn chán đã tăng lên. Đặc biệt, cảm giác nghĩ đến chuyện tự tử tăng lên khoảng 30%.

Thế nhưng, số người được chẩn đoán hoặc tự biết mình có bệnh tâm lý chỉ chiếm dưới 20%, còn lại không biết mình có bệnh. Vì không biết mình có bệnh nên nhiều người không được chăm sóc đầy đủ để tránh bệnh diễn biến xấu hơn. Với những người biết bệnh thì việc chăm sóc cơ bản là do tự bệnh nhân và gia đình xử trí theo phương châm "thì cứ thế biết làm sao, đến đâu hay đến đó, đông tây y kết hợp cúng bái", tiến sĩ Tuấn cho biết.

Bên cạnh đó, mảng điều trị tâm lý cho các bệnh nhân tâm thần này đang bị bỏ quên. Tại các bệnh viện, việc điều trị thuốc vẫn là chủ yếu, rất ít triển khai trị liệu tâm lý.

Theo ông Tuấn, không chỉ riêng bệnh tâm thần mà chăm sóc y tế tại nước ta từ trước đến nay mới chỉ chú ý đến điều trị bệnh mà không chú ý nhiều đến vấn đề tâm lý, tinh thần. Những rối loạn đời sống tâm lý, tình cảm... trước, trong và sau thời gian mắc bệnh thường để diễn biến theo tiến trình "tự phục hồi". Cũng vì thế mà việc điều trị hiệu quả không cao.

Giáo sư Phạm Song, Chủ tịch Tổng hội y học Việt Nam cũng cho biết, ngay cả những người mắc bệnh bình thường cũng rất cần được hỗ trợ về tâm lý. Tuy nhiên, bác sĩ, những người trực tiếp tiếp xúc với bệnh nhân, lại không có đủ thời gian để tư vấn. Các bệnh viện luôn trong tình trạng quá tải, mỗi người bệnh chỉ có một khoảng thời gian eo hẹp với bác sĩ khám.

Bác sĩ Vũ Hải, Bệnh viện K (Hà Nội) cho biết, với mỗi bệnh nhân ông chỉ có thể dành thời gian 1-2 phút, lâu thì 5-10 phút. Trong khi mỗi bệnh nhân bị ung thư lại có hàng trăm thắc mắc cần được giải đáp.

Bác sĩ Đỗ Huyền Nga, Khoa nội 1, Bệnh viện K cũng cho biết, với những bệnh nhân mới bác sĩ thì có thể dành thời gian khám trong 15 phút, bệnh nhân cũ thì chỉ được 3 phút. Tuy nhiên, thực tế với một bệnh nhân bị ung thư mới thì cần thời gian ít nhất là 30 phút (tốt nhất là một tiếng) để được tư vấn về phác đồ điều trị, tâm lý, ăn uống như thế nào... Những bệnh nhân được tư vấn đầy đủ như thế rất ít.

Vì thế, theo các chuyên gia, tại mỗi cơ sở y tế cần thành lập một nhóm làm công tác xã hội. Trên thế giới, đội ngủ làm cộng tác xã hội đã được hình thành từ rất lâu, còn tại Việt Nam mới chỉ một số bệnh viện có đội ngũ này. Họ là những nhân viên trong ê kíp trị liệu, thu thập thông tin về điều kiện sống, tâm lý, trợ giúp về vấn đề tâm lý.

___________________________________________________________________

19 tháng 3, 2011

Bệnh tâm thần tăng cao

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:25

Hiện nay, trong một tháng, số bệnh nhân đến khám tâm thần ở Bệnh viện Tâm thần TPHCM bằng số lượng cả năm trước đây

“Tôi biết rất nhiều cái hay trong cuộc sống này. Cái hay của thơ ca là công cụ ca ngợi tình yêu, cái hay của toán học là tính quy tắc, quy luật”, khó ai có thể ngờ người nói như vậy lại là một bệnh nhân tâm thần nặng. Đó là anh Nguyễn Tuấn Bình, hiện đang điều trị tại Trung tâm Điều dưỡng người tâm thần TPHCM. Sau khi khoe với tôi về kiến thức của mình, anh lại phán một câu xanh rờn: “Tôi đã gửi thư cho các lãnh đạo để yêu cầu lưu giữ những câu mà tôi vừa nói!”. Bác sĩ điều trị của anh Bình còn cho biết thỉnh thoảng, anh bảo mình “đang đầu tư vào một cuộc chơi quá lớn với số tiền hàng ngàn tỉ đô la”! Trong khi đó, sau khi kết thúc cuộc nói chuyện với tôi, anh Bình lại gợi ý: “Chú có tiền không cho anh xin 10.000 đồng để mua nước ngọt uống cho vui”!

Anh Nguyễn Đạt Vinh "hóa rồ" do làm việc trong môi trường căng thẳng

Do cuộc sống căng thẳng

Tại Trung tâm Điều dưỡng người tâm thần TPHCM, tôi gặp khá nhiều người trẻ mà trước đây họ là công nhân ở các công ty, KCN. Điển hình là anh Nguyễn Đạt Vinh, nhà ở quận 9- TPHCM. Sau nhiều ngày điều trị thần kinh, tâm thần của anh Vinh đã khá ổn. Anh Vinh nói rành mạch: Sở dĩ thần kinh của em có vấn đề là do em làm việc quá căng thẳng. Công ty của Vinh chuyên sản xuất đồ nhựa. Vinh phải thường xuyên làm việc trong môi trường xấu, luôn bị những người quản lý quát tháo, nặng lời. “Vào đây điều trị, nhiều khi nghe ai đó nói lớn tiếng là em sợ lắm”- Vinh bộc bạch.

Bác sĩ điều trị của Vinh cho biết hiện Vinh có thể về nhà. Tuy nhiên, do sợ người nhà không biết cách chăm sóc, khơi lại những ám ảnh của Vinh thì bệnh sẽ trở nặng. Cùng cảnh ngộ với Vinh, chị Phạm Thị Hai, một bệnh nhân lưu trú tại trung tâm này, kể với tôi trước kia chị sống ở Quảng Ngãi. Như những người bình thường khác, khi vào TPHCM làm công nhân, chị Hai đã không còn bình thường nữa.

Trước cổng Bệnh viện Tâm thần TPHCM, tôi bần thần khi bắt gặp hình ảnh một người vợ cầm tay chồng bước xuống taxi. Ánh mắt người chồng ngây ngô, đầu tóc rối xù. Tôi hỏi thăm thì người vợ cho biết: Chồng chị hóa rồ do thua chứng khoán. Theo lời người vợ, lúc trước chồng chị kinh doanh nhà đất, khi thị trường này đóng băng, chồng chị bị stress nặng. Bây giờ lại thất bại trên thị trường chứng khoán nên bệnh chồng lên bệnh.

Mới đây, một cảnh sát khu vực và hai dân phòng phường 2, quận 10-TPHCM phải rất vất vả mới “áp tải” được một thanh niên ăn mặc hết sức “thời trang” ra khỏi địa bàn. Bộ trang phục mà anh choàng lên người đầy màu sắc và được tỉa tót, nhấn nhá theo phong cách ăn mặc của một số ca sĩ lập dị khi lên sân khấu. Vừa đi trên đường anh thanh niên này vừa cầm kéo múa lả lướt, thậm chí còn múa võ để dọa một... thùng rác. Một người dân nhìn cảnh tượng này thốt lên: “Chắc bị điên vì ham làm ca sĩ mà không được!”.

Quá tải bệnh nhân tâm thần

Các bác sĩ ở Bệnh viện Tâm thần TPHCM khẳng định hiện nay, số bệnh nhân đến khám tâm thần ở bệnh viện này trong một tháng nhiều bằng cả năm so với cách đây 10 năm. Bác sĩ Phạm Văn Trụ, Phó Giám đốc Bệnh viện Tâm thần TPHCM, cho biết từ năm 2001 đến 2005, lúc ông còn là trưởng Khoa Khám bệnh của bệnh viện này, ngày cao nhất cũng chỉ có 70 bệnh nhân đến khám nhưng hiện nay, một ngày có khi hơn 400 người đến bệnh viện để điều trị bệnh tâm thần. Số lượng bệnh nhân tâm thần tăng theo từng năm. Mới nhất, năm 2008, bệnh viện này khám và điều trị cho khoảng gần 10.000 ca bệnh mới thì sang năm 2009 số ca bệnh mới đã tăng lên khoảng 12.000 người. Hiện nay, Bệnh viện Tâm thần đang quá tải. Bệnh viện này chỉ có thể điều trị nội trú cho khoảng 300 bệnh nhân nhưng hiện nay, số lượng này đã lên hơn 400.

Trung tâm Điều dưỡng người tâm thần TPHCM nằm ở phường Tam Phú, quận Thủ Đức cũng đang quá tải. Ông Nguyễn Văn Ngái, giám đốc trung tâm này, cho biết so với 5 năm về trước, số bệnh nhân vào trung tâm tăng lên chóng mặt. Theo thiết kế, số bệnh nhân nội trú của trung tâm này không quá 1.000 nhưng hiện nay, số điều trị nội trú đã lên 1.254 bệnh nhân. Hai năm 2008, 2009 trung tâm phải tiếp nhận hơn 600 ca mới.

Trong tổng số bệnh nhân ở trung tâm này thì có đến 70% bị bệnh tâm thần phân liệt. Một nửa số bệnh nhân của trung tâm là những người tâm thần đi lang thang được các địa phương trong TP đưa về đây. Do họ không còn nhớ bố mẹ là ai, địa chỉ ở đâu nên mặc dù trung tâm đã tìm nhiều cách để liên hệ với gia đình nhưng số bệnh nhân được đưa về nhà chẳng “thấm tháp” vào đâu so với lượng bệnh nhân mới vào. “Trung bình, trong 100 người bình phục có thể về nhà thì có 50 tái phát bệnh, phải vào lại trung tâm điều trị. Tốc độ đô thị hóa càng nhanh thì số người bị rối loạn tâm thần càng tăng”- ông Ngái khẳng định.

____________________________________________________________

18 tháng 3, 2011

Bệnh tâm thần chiếm khoảng 20% dân số

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:21

Lụt lội, di chứng chiến tranh, tai nạn giao thông, ô nhiễm môi trường... góp phần làm gia tăng tỉ lệ mắc bệnh tâm thần

Theo thống kê gần đây của Viện Sức khỏe Tâm thần Trung ương, tỉ lệ người VN có nguy cơ bị bệnh tâm thần một lần trong đời là 15%-20% dân số và đa số đã chữa khỏi hay ổn định.

Môi trường sống cũng dẫn đến tâm thần

Các nguyên nhân thực thể gây ra bệnh tâm thần thường gặp là do những tổn thương trực tiếp đến não như nhiễm trùng thần kinh ở những người có bệnh viêm não, viêm màng não hoặc nhiễm độc thần kinh do rượu, các chất gây nghiện, thuốc ngủ... Những người bị chấn thương sọ não hay mắc các bệnh khác ở não (như u não, áp xe não, tai biến mạch máu não...), bệnh lý nội khoa, thuốc men, hay các bệnh cơ thể ảnh hưởng đến hoạt động não (như suy thận mãn, cường giáp, nhược giáp...) cũng có nguy cơ bị tâm thần. Cấu tạo thể chất bất thường và phát triển tâm thần bệnh lý cũng góp phần gây ra các rối loạn như chậm phát triển tâm thần và các rối loạn nhân cách. Đặc biệt, dễ thấy nhất là những trường hợp chậm phát triển tâm thần mà nguyên nhân rất đa dạng như di truyền (hội chứng Down), mẹ bị nhiễm trùng hoặc suy dinh dưỡng khi mang thai, sinh non, sinh hút hoặc trẻ bị ngạt lúc sinh hay sốt cao co giật nhiều lần khi trẻ còn bé... Ngoài ra, còn các vấn đề khác như di chứng tâm thần do tai nạn giao thông, chiến tranh và ô nhiễm môi trường gây ra.

Vì các yếu tố xã hội có tác động lớn đến cuộc sống con người nên chúng cũng ảnh hưởng lên sức khỏe tâm thần. Thí dụ như các sự kiện gây stress trong cuộc sống. Sự tiếp xúc lâu dài với môi trường bạo lực, sự ruồng bỏ, sự lạm dụng hay nghèo khổ tạo điều kiện thuận lợi cho sự xuất hiện trầm cảm. Các sang chấn tâm lý hằng ngày như xung đột gia đình tạo thuận lợi cho sự xuất hiện trầm cảm, lo âu. Các thảm họa thiên nhiên lụt lội có thể gây ra phản ứng stress cấp hay rối loạn stress sau chấn thương... Còn nguyên nhân tâm lý góp phần gây ra các rối loạn như các rối loạn ám sợ, rối loạn ám ảnh cưỡng chế, rối loạn lo âu lan tỏa...

Di truyền làm tăng nguy cơ tâm thần

Qua những nghiên cứu dịch tễ về một số bệnh tâm thần thường gặp trong dân số chung do Bệnh viện Tâm thần TPHCM thực hiện gần đây đã ghi nhận được một số tỉ lệ về bệnh tâm thần. Trong đó, tâm thần phân liệt là một loại bệnh tâm thần nặng và cứ trong 100 người dân thì có 1 người mắc bệnh này. Bệnh có thể biểu hiện dưới nhiều dạng khác nhau nhưng đều có chung đặc điểm là ảnh hưởng đến các hoạt động tinh thần và về lâu dài có thể làm thay đổi nhân cách của bệnh nhân. Các triệu chứng chính của bệnh là hoang tưởng, ảo thanh, rối loạn khả năng suy nghĩ, mất đi ý muốn làm việc, giảm sự biểu lộ tình cảm và cách ly xã hội. Bệnh thường bắt đầu ở tuổi trẻ và thường kéo dài suốt cả cuộc đời. Bệnh thường khởi phát nhanh với các triệu chứng cấp tính xuất hiện trong vài tuần hay có thể khởi phát chậm dần dần trong nhiều tháng, nhiều năm. Trong thời gian bệnh, bệnh nhân thường trở nên xa lánh những người khác, ít nói chuyện với người thân, trở nên trầm tư, lo âu hoặc hay sợ hãi. Chậm phát triển tâm thần cũng là một bệnh thường gặp trong cộng đồng, chiếm khoảng 1% dân số. Đây là một tình trạng bệnh lý có đặc điểm là khả năng trí tuệ chung thấp hơn bình thường một cách rõ rệt kèm theo suy giảm đáng kể khả năng thích nghi (như khả năng tự lập và thực hiện các trách nhiệm của xã hội tương ứng với tuổi) và khởi phát bệnh trước tuổi 18. Tình trạng này diễn tiến mãn tính, không có giai đoạn thuyên giảm.

Di truyền đóng vai trò quan trọng trong việc xác định nguy cơ bị các rối loạn tâm thần. Ví dụ tần suất bệnh tâm thần trong dân số chung là 1%, nhưng nếu trẻ có cha hoặc mẹ bị tâm thần phân liệt thì nguy cơ bị bệnh là 12%, trẻ có cả cha và mẹ bị tâm thần phân liệt thì nguy cơ bị bệnh là 40%...

Nguyên tắc chung trong điều trị các loại bệnh tâm thần là phối hợp giữa thuốc và tâm lý liệu pháp. Từ năm 1950 đến nay đã có rất nhiều tiến bộ trong việc điều chế ra các loại thuốc mới điều trị bệnh tâm thần ngày càng hiệu quả hơn. Còn về liệu pháp tâm lý thì hiện nay cũng có rất nhiều phương pháp điều trị bệnh tâm thần như các liệu pháp phân tâm, các liệu pháp nhận thức hành vi, ám thị và thư giãn, các liệu pháp tâm lý nâng đỡ...

_____________________________________________________________

17 tháng 3, 2011

Các dạng bệnh tâm thần kỳ lạ

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:15

Sau đợt điều trị rối loạn tâm lý, một bà cụ 74 tuổi người Mỹ rất sợ về nhà vì tin rằng chồng mình đang bị kẻ khác mạo danh. Bà một mực từ chối ngủ với chồng và luôn khóa cửa phòng mỗi tối.

Tâm thần học đã ghi nhận nhiều dạng bệnh lý độc đáo, và dưới đây là một số ví dụ:

Hội chứng Stockholm

Natascha - nạn nhân một vụ bắt cóc - rất thương xót thủ phạm.

Là phản ứng tâm lý xảy ra trong một số vụ bắt cóc, khi con tin nảy sinh sự đồng cảm, trung thành, thậm chí tự nguyện hợp tác với kẻ bắt cóc. Hội chứng này đã làm phức tạp nhiều vụ án cũng bạo dâm, hãm hiếp và lạm dụng tình dục trẻ em.

Thuật ngữ được đặt theo tên vụ cướp nhà băng ở Stockholm năm 1973, khi bọn cướp bắt giữ các nhân viên ngân hàng làm con tin. Các nạn nhân trở nên đồng cảm, thậm chí còn bảo vệ, từ chối tố cáo thủ phạm khi được tự do sau cuộc thương lượng 6 ngày. Một nữ con tin còn phải lòng và làm vợ một người trong bọn bắt cóc.

Một điển hình nổi tiếng khác của hội chứng Stockholm là Patty Hearst - con gái một triệu phú, bị bắt cóc năm 1974. Cô này sau đó đã tham gia một vụ cướp do bọn bắt cóc lên kế hoạch.

Natascha, cô gái 18 tuổi người Áo bị bắt cóc 8 năm trời và trốn thoát cách đây gần 4 tháng, cũng được cho là mắc hội chứng này.

Hội chứng Lima

Trong dạng bệnh này, kẻ bắt cóc trở nên đồng cảm với sự khốn khó, tuyệt vọng của nạn nhân, thậm chí sau đó không thể sống thiếu họ. Tên bệnh được đặt theo vụ khủng hoảng con tin tòa đại sứ Nhật Bản ở Lima (Peru) năm 1996. Trong vụ này, 14 thành viên của "Phong trào cách mạng Tupac Maru" đã bắt giữ hàng trăm con tin gồm nhiều nhà ngoại giao, quan chức, quân nhân và thương gia nhiều nước tham gia buổi dạ tiệc.

Trong vòng 4 tháng sau đó, bọn bắt cóc đã phóng thích hầu hết nạn nhân với sự quan tâm đặc biệt về tầm quan trọng của họ, trong đó có cả tổng thống tương lai Peru và người mẹ của ông.

Hội chứng Diogenes

Là tình trạng một hay nhiều người có xu hướng thích sống ẩn dật và khổ hạnh, đôi khi sống đời động vật. Bệnh nhân chủ yếu là những người già, có vấn đề tâm thần do lão suy.

Tên bệnh được đặt theo một triết gia Hy Lạp cổ, người đã chọn lối sống ẩn dật trong một thùng rượu đặt ven đường. Ông trở nên nổi tiếng khi từ chối đề nghị của Alexander Đại đế rằng sẽ cung cấp cho ông các điều kiện để có cuộc sống bình thường.

Hội chứng Paris

Nhiều du khách Nhật Bản đã bị suy sụp tinh thần lúc thăm thủ đô nước Pháp. Có đến hàng chục người bị đau ốm, phải quay về do không chịu được phong cảnh, lối sống và cách cư xử của người dân Paris. Theo các chuyên gia, nạn nhân bị một "cú sốc văn hóa" khi trở nên lạc lõng do chứng kiến cảnh đẹp sự nguy nga, tráng lệ của Paris.

Có trường hợp họ tiếp xúc với một tiếp viên Pháp thô lỗ, bất lịch sự và không thể nén cơn giận, cuối cùng bị suy sụp tinh thần. Sứ quán Nhật tại Paris từng thiết lập đường đây nóng 24/24h để cung cấp hướng dẫn và sự trợ giúp thiết yếu cho các nạn nhân bị sốc nặng.

Hội chứng Stendhal

Nạn nhân bị căng thẳng thần kinh, tim đập nhanh, chóng mặt, hoa mắt, bối rối, thậm chí ảo giác khi đứng trước những tác phẩm nghệ thuật quá giá trị hay đồ sộ. Cũng có người thực sự choáng ngợp khi đối diện với vẻ đẹp kỳ vĩ của thế giới tự nhiên.

Tên bệnh được đặt theo một nhà văn Pháp thế kỷ 19, người đã mô tả trải nghiệm bản thân khi chứng kiến sự tráng lệ của Florence (Italy) năm 1817.

Hội chứng Jerusalem

Là bệnh liên quan đến ám ảnh tôn giáo, thường xảy ra khi đến thăm Jerusalem hay các vùng được coi là đất thánh. Tại đây, tín đồ nhìn thấy ảo ảnh của đấng tối cao như Phật, Chúa hay nhà tiên tri.

Tình trạng này được ghi nhận ở nhiều tín đồ Hồi giáo khi hành hương đến Jerusalem. Ảo giác thường biến mất sau vài tuần. Nạn nhân thường có tiền sử về bệnh tâm thần, hoặc rất cuồng tín, lại quá choáng ngợp trước sự tráng lệ của đất thánh.

Ảo giác Capgras

Là một dạng rối loạn tâm thần hiếm gặp: Tin một cách hão huyền rằng mình từng quen hay bắt gặp người nào đó (thường là thành viên thân thiết của gia đình) đã bị thay thế bởi một kẻ mạo danh có ngoại hình giống hệt. Nạn nhân thường là người bị tâm thàn phân liệt, hay có tổn thương não.

Điển hình là trường hợp một cụ bà 74 tuổi người Mỹ. Xuất viện sau khi điều trị chứng tối loạn tâm lý, bà từ chối về nhà vì tin tằng chồng mình đã được thay thế bằng một người đàn ông khác. Bà một mực từ chối ngủ với chồng, luôn khóa cửa phòng mỗi tối. Cuối cùng, cảnh sát phải đưa bà vào viện trở lại.

Điều đặc biệt là cụ bà trên vẫn nhận diện được tất cả các thành viên khác trong gia đình.

Ảo giác Cotard

Là tình trạng một người tin rằng mình đã chết hay không tồn tại trên đời nữa, có khi không còn máu hay đã thối rữa cơ quan sinh dục. Có người tin rằng mình sẽ bất tử.

Bệnh nhân đầu tiên được ghi nhận năm 1990 ở Bệnh viện Edinburgh (Anh). Một thanh niên đến từ Nam Phi tin rằng mình đang bị đưa xuống địa ngục và sống lại sau đó.

___________________________________________________________

16 tháng 3, 2011

Người nào dễ mắc bệnh tâm thần?

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:10

Cuối thế kỷ 20 các nhà tâm thần học thế giới đã tập trung nghiên cứu về bệnh tâm thần. Trung bình cứ khoảng 10 năm lại có bảng phân loại bệnh tâm thần mới trên cơ sở bảng phân loại cũ có sửa chữa và bổ sung. Trên cơ sở đó, đến nay người ta thống nhất khái niệm chung về bệnh tâm thần và nguyên nhân sinh bệnh.

Thế nào là bệnh tâm thần?
Bệnh tâm thần là những bệnh do hoạt động não bộ bị rối loạn gây nên những biến đổi bất thường về lời nói, ý tưởng, hành vi, tác phong, tình cảm...
Bệnh tâm thần là một loại bệnh rất phổ biến. Nền công nghiệp càng phát triển, sự tập trung dân cư vào các thành phố càng đông, môi trường càng ô nhiễm, tiếng ồn càng nhiều, cuộc sống càng căng thẳng thì bệnh càng tăng.

Điện não đồ cho bệnh nhân.

Bệnh tâm thần thường không gây chết đột ngột nhưng làm giảm sút khả năng lao động, học tập, làm đảo lộn sinh hoạt, gây căng thẳng cho các thành viên trong gia đình và tổn hại cả về kinh tế.
Bệnh tâm thần nếu không được chữa trị kịp thời có thể dẫn đến trạng thái tâm thần sa sút, người bệnh trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội. Vì vậy, việc phát hiện sớm và chữa bệnh kịp thời sẽ ngăn chặn được sự tiến triển xấu của bệnh.

Những nguyên nhân gây nên bệnh tâm thần
Nguyên nhân các bệnh tâm thần là một vấn đề phức tạp. Hiện nay, có những bệnh tâm thần nguyên nhân đã rõ ràng, nhưng vẫn còn nguyên nhân một số bệnh tâm thần chưa xác định được. Xung quanh vấn đề bệnh nguyên và bệnh sinh, các bệnh tâm thần còn tồn tại nhiều quan điểm và giả thuyết khác nhau.
- Bệnh tâm thần phát sinh do các nguyên nhân thực thể. Là những bệnh mà nguyên nhân do tổn thương trực tiếp tại tổ chức não hay ngoài não gây trở ngại hoạt động của não:
+ Do tổn thương trực tiếp đến tổ chức não: Chấn thương sọ não, nhiễm trùng thần kinh (viêm não, giang mai thần kinh...), nhiễm độc thần kinh (nghiện rượu, ma tuý, nhiễm độc thực phẩm, nhiễm độc hóa chất công nghiệp, nông nghiệp...), các bệnh mạch máu não, các tổn thương não khác (u não, teo não, xơ rải rác, tai biến mạch máu não...).
+ Do các bệnh cơ thể ảnh hưởng đến hoạt động não: các bệnh nội khoa, nội tiết, các bệnh về chuyển hóa và thiếu vitamin...
- Bệnh tâm thần phát sinh do các nguyên nhân tâm lý:
+ Bệnh loạn thần phản ứng bao gồm: loạn thần phản ứng cấp, rối loạn sang chấn sau stress (PTSD), rối loạn thích ứng.
+ Căng thẳng tâm lý dẫn đến bệnh tâm căn, rối loạn dạng cơ thể, rối loạn phân ly.
+ Rối loạn hành vi ở thanh, thiếu niên do giáo dục không đúng, môi trường xã hội không thuận lợi.
+ Rối loạn ám ảnh, lo âu...
- Bệnh tâm thần phát sinh do cấu tạo thể chất bất thường và phát triển tâm thần bệnh lý: Các dị tật bẩm sinh, thiếu sót về hình thành nhân cách.
- Các nguyên nhân chưa rõ ràng (nội sinh): Do có sự kết hợp phức tạp của nhiều nguyên nhân khác nhau (di truyền, chuyển hóa, miễn dịch, cấu tạo thể chất...) nên khó xác định nguyên nhân chủ yếu. Các rối loạn tâm thần nội sinh thường gặp là: Bệnh tâm thần phân liệt, rối loạn cảm xúc nguyên phát, động kinh nguyên phát.

Các nhân tố thuận lợi cho bệnh tâm thần phát sinh
+ Nhân tố di truyền: Vấn đề di truyền tất nhiên có ảnh hưởng xấu đến một số bệnh tâm thần nhưng không phải là tuyệt đối. Có khi bệnh tâm thần phát sinh trong một thành viên của gia đình mà không thấy trong những thành viên khác, có trường hợp cha mẹ đều có bệnh mà con cháu đều khỏe mạnh bình thường. Cũng có trường hợp nhân tố di truyền không tác động vào thế hệ tiếp theo mà vào thế hệ sau nữa.
+ Yếu tố nhân cách bao gồm: thích thú, khuynh hướng, năng lực, tính cách, khí chất... Nhân cách mạnh, bền vững là một nhân tố chống lại sự phát sinh các bệnh tâm thần, nhất là các bệnh do căn nguyên tâm lý. Khi bị bệnh tâm thần, người có nhân cách vững bị nhẹ hơn và hồi phục nhanh hơn. Nhân cách yếu, không bền vững là một yếu tố thuận lợi cho bệnh tâm thần phát sinh, khi mắc bệnh tâm thần thì sẽ hồi phục khó khăn và chậm.
+ Tuổi tác: Mỗi lứa tuổi có những đặc điểm tâm lý riêng, vì thế có những loại bệnh tâm thần thường hay xảy ra ở lứa tuổi này mà ít xảy ra ở lứa tuổi khác.
+ Giới tính: Nam giới thường mắc bệnh tâm thần nhiều hơn nữ giới. Các bệnh tâm thần do chấn thương sọ não, nghiện rượu, bệnh động kinh... thường gặp ở nam giới. Các bệnh rối loạn phân ly (hysteria), rối loạn cảm xúc lưỡng cực, trầm cảm, lo âu... hay gặp ở nữ giới. Đặc biệt phụ nữ còn có những rối loạn tâm thần do những biến động của nội tiết vào các thời kỳ: dậy thì, kỳ kinh nguyệt, sinh nở, tiền mãn kinh và mãn kinh.
+ Tình trạng sức khỏe toàn thân: Trên thực tế lâm sàng thường gặp những bệnh nhân tâm thần phát sinh khi sức khỏe bị giảm sút, mất ngủ kéo dài, thiếu dinh dưỡng lâu ngày, làm việc quá sức... Khi người bệnh tâm thần quá suy kiệt thì chú ý nâng cao thể trạng để giúp người bệnh nhanh chóng hồi phục.

__________________________________________________________

15 tháng 3, 2011

BỆNH TÂM THẦN PHÂN LIỆT

Người đăng: BÍ QUYẾT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO vào lúc 14:06

1. Thế nào là bệnh tâm thần phân liệt?

- Bệnh tâm thần phân liệt không phải là một bệnh do ma quỉ gây ra, cũng không phải do "đời cha ăn mặn, đời con khát nước", mà là một bệnh lý của não, có những biến đổi sinh học phức tạp, chịu tác động mạnh của môi trường tâm lý xã hội không thuận lợi.
- Bệnh tâm thần phân liệt là một bệnh phổ biến trên thế giới và ở nước ta tỷ lệ từ 0,3 - 1% dân số.
- Bệnh có thể chứa được hoặc thuyên giảm tốt nếu được phát hiện sớm, chữa trị kịp thời, hợp lí.

2. Bệnh tâm thần phân liệt có những biểu hiện gì?
* Bệnh nhân cho rằng ý nghĩ của mình bị phát thanh, ý nghĩ của mình bị người khác biết, hoặc họ đọc được ý nghĩ của mình.
* Nghi ngờ có người điều khiển chi phối, kiểm tra; bị theo dõi, ám hại hay đầu độc mình, ghen tuông vô lý.
* Cho mình có khả nǎng đặc biệt, có quyền lực như siêu nhân có khả nǎng làm được những việc kỳ lạ, là người nhà trời, điều khiển được mưa gió.
* Nghi ngờ mình mắc bệnh nặng như ung thư, lao, HIV, giang mai, tim mạch, mà thực tế không bị bệnh gì.
* Nghĩ rằng mình có những khuyết điểm lớn, có tội phải bị trừng phạt nặng nề.
* Bệnh nhân nghe, nhìn, ngửi hoặc cảm thấy những gì mà người khác không thấy (không có trong thực tế).
Thí dụ. Nghe thấy tiếng nói trong đầu hoặc tiếng nói phát ra từ một bộ phận nào đó của cơ thể. Tiếng nói bình luận hành vi của bệnh nhân hoặc thảo luận với nhau về bệnh nhân.
* Các bất thường về hành vi cảm xúc.
- Kích động, đập phá, hò hét vô cớ, hành hung với người thân hoặc hàng xóm.
- ít nói, hỏi gặng cũng không nói, không ăn, thu mình lại, tính tình khô lạnh không muốn tiếp xúc với người thân.
Tính khí vui buồn, giận dữ thất thường.

3. Cần làm gì để giúp đỡ bệnh nhân tâm thần phân liệt?
* Gia đình
- Phát hiện sớm những thay đổi bất thường kể trên.
- Đưa người bệnh đến với các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ tâm thần để nhận được tư vấn cần thiết của thầy thuốc.
- Quản lý và cho uống thuốc đều đặn, đúng liều lượng, giờ giấc theo chỉ định của bác sĩ.
- Bệnh tâm thần phân liệt tái phát phần lớn là do không uống thuốc đều đặn hoặc tự ý cắt thuốc.
- Bệnh sẽ thuyên giảm và ổn định tết nếu được gia đình quan tâm, tạo môi trường thích ứng, dung nạp tốt.
* Những hiểu biết sai lầm cần tránh:
- Cho rằng thuốc tâm thần là loại thuốc ngủ, nay bệnh nhân đã ngủ tốt thì không cần dùng nữa.
- Cho rằng thuốc chữa bệnh tâm thần là thuốc độc, e ngại không sử dụng mặc dù đã có chỉ định của bác sĩ.
* Cộng đồng
- Cần thông cảm, chia sẻ với bệnh nhân và gia đình, không mặc cảm, riễu cợt trêu trọc, ngược đãi.
- Giúp đỡ bệnh nhân có việc làm.
- Giúp đỡ bệnh nhân và gia đình khi gặp tình huống khó khăn.
* Cán bộ y tế
- Định kỳ kiểm tra bệnh, tư vấn về điều trị và tái phục hồi chức năng tâm lí xã hội, cấp phát thuốc đầy đủ cho bệnh
nhân.
- Hướng dẫn gia đình quản lý và cho uống thuốc đều.
- Hướng dẫn gia đình phát hiện kịp thời các biểu hiện tái phát bệnh và những tác dụng phụ khi uống thuốc an
thần kinh.
* Đi đâu để được giúp đỡ?
- Bệnh viện Tâm thần tỉnh hoặc thành phố.
- Trạm sức khoẻ Tâm thần tỉnh.
- Phòng khám Tâm thần tại các quận,
- Trạm y tế xã, phường.
Các bệnh nhân tâm thần phân liệt được điều trị ngoại trú miễn phí theo khu vực cư trú.

________________________________________________________

* Tên:
* Địa chỉ Email:
* Điện Thoại:
Thành Phố: